Column Jan Zwemer: Spare-rib Express
Algemeen 124 keer gelezenuutleie gae nie
opa, je zou ‘t nooit snappe:
‘de Spare-rib Express’
Boven dit gedichtje, in het Zeeuws, zette ik de titel ‘weelde‘. Ik schreef het ooit toen het verschijnsel Spare-rib Express opkwam. Grote luxe, vond en vind ik nog steeds. Ik dacht aan de vorige generaties die ik nog heb gekend. Mensen die al blij waren als ze aan het eind van de week, na 45 of (veel) meer uren werk, net genoeg loon kregen om van te leven.
Toen mijn oudste oom, in dienst bij de cavalerie, zo’n 100 jaar geleden maanden in het ziekenhuis lag in Breda na een klap van een paardenhoef tegen zijn gezicht, kon mijn opa zijn zoon geen keer opzoeken. Het dagloon van twee gulden, bij een boer, kon hij eenvoudigweg niet missen…
Het gedichtje is een haiku. Een Japanse dichtvorm met drie regels van vijf, zeven en vijf lettergrepen. De haiku moet een ‘ogenblikervaring‘ of ook verwondering uitdrukken.
Zoals toen ik voor ‘t eerst zo’n Spare-rib Express zag rijden. Die verwondering of een andere onverwachte ‘draai’ komt met de laatste regel. Oorspronkelijk gingen haiku’s trouwens over de natuur. Voor deze haiku moet je weten dat ‘schol‘ de Zeeuwse vorm is van ‘scheelde‘:
‘Schol ’t een bitje, of
is dat een domme vraege?’
De scholekster knikt.
Vaak sluipt er wat humor in mijn haiku’s en in sommige van mijn andere gedichten. Ik treed ook op met langere gedichten en verhalen en dat ‘breekt’ zo’n optreden altijd een beetje. Deze haiku is in het Nederlands:
Sommige katten
halen de krant. Echt. Dat kan
op twee manieren.
Jan Zwemer
